Ở tuổi 40, cả nam giới và phụ nữ đều bắt đầu trải qua những thay đổi liên quan đến quá trình lão hóa. Tuy nhiên, nhiều nghiên cứu cho thấy phụ nữ có xu hướng cảm thấy mệt mỏi, căng thẳng và kiệt sức nhiều hơn nam giới cùng độ tuổi. Các chuyên gia cho rằng sự khác biệt này xuất phát từ biến động hormone mạnh mẽ, áp lực xã hội và những thay đổi sinh học đặc trưng mà phụ nữ phải đối mặt trong giai đoạn trung niên.
Phụ nữ đối mặt với 'cơn bão hormone', nam giới thì không
Bước vào tuổi 40, nhiều phụ nữ trải qua 'cơn bão hormone' do giai đoạn tiền mãn kinh, với sự dao động mạnh của estrogen và progesterone gây mất ngủ, mệt mỏi, bốc hỏa và thay đổi tâm trạng. Ảnh: Reown Health
Một trong những khác biệt lớn nhất giữa nam và nữ ở tuổi 40 là sự thay đổi nội tiết tố. Ở phụ nữ, đây là giai đoạn tiền mãn kinh, khi estrogen và progesterone bắt đầu dao động mạnh trước khi suy giảm. Những biến động này có thể gây bốc hỏa, đổ mồ hôi đêm, mất ngủ, thay đổi tâm trạng và giảm năng lượng.
Trong khi đó, nam giới cũng trải qua sự suy giảm testosterone theo tuổi tác nhưng quá trình này diễn ra từ từ hơn nhiều. Theo Hiệp hội Nội tiết Mỹ, testosterone thường giảm khoảng 1% mỗi năm sau tuổi 30. Sự thay đổi chậm rãi này giúp cơ thể nam giới có thời gian thích nghi, vì vậy họ ít gặp các triệu chứng đột ngột và dữ dội như phụ nữ.
Giấc ngủ của phụ nữ bị ảnh hưởng nhiều hơn
Mất ngủ là một trong những phàn nàn phổ biến nhất ở phụ nữ tuổi trung niên. Theo bác sĩ Stephanie Faubion, Giám đốc Trung tâm Sức khỏe Phụ nữ thuộc Mayo Clinic (Mỹ), sự suy giảm estrogen có thể làm gián đoạn chu kỳ giấc ngủ, khiến phụ nữ thức giấc nhiều lần trong đêm hoặc khó ngủ sâu.
Ngược lại, dù nam giới cũng có thể bị mất ngủ khi lớn tuổi, họ ít bị tác động bởi các cơn bốc hỏa hoặc thay đổi hormone đột ngột. Điều này giúp chất lượng giấc ngủ của nhiều nam giới tuổi 40 ổn định hơn so với phụ nữ cùng độ tuổi.
Gánh nặng chăm sóc gia đình thường đặt lên vai phụ nữ
Phụ nữ tuổi 40 thường phải cân bằng giữa áp lực công việc, chăm sóc con cái và hỗ trợ cha mẹ già, khiến nguy cơ kiệt sức thể chất lẫn tinh thần tăng cao. Ảnh: Harvard Health
Ở tuổi 40, nhiều người đang ở đỉnh cao sự nghiệp. Tuy nhiên, phụ nữ thường phải đảm nhận thêm vai trò chăm sóc gia đình. Họ vừa nuôi dạy con cái, vừa hỗ trợ cha mẹ già, đồng thời duy trì công việc và các trách nhiệm trong gia đình. Các nhà tâm lý học gọi đây là "thế hệ kẹp giữa" - những người phải chăm sóc cả hai thế hệ trước và sau mình cùng lúc.
Nam giới cũng chịu áp lực tài chính và công việc nhưng nhiều nghiên cứu cho thấy phụ nữ vẫn dành nhiều thời gian hơn cho các công việc không được trả lương như chăm sóc con cái, việc nhà và hỗ trợ người thân. Khối lượng trách nhiệm vô hình này có thể góp phần làm gia tăng tình trạng kiệt sức cảm xúc.
Phụ nữ mất cơ bắp nhanh hơn sau tuổi 40
Khối lượng cơ bắp giảm dần theo tuổi tác ở cả hai giới nhưng sự suy giảm estrogen khiến tốc độ mất cơ ở phụ nữ tăng nhanh trong giai đoạn tiền mãn kinh. Cơ bắp đóng vai trò quan trọng trong việc tạo năng lượng và duy trì tốc độ trao đổi chất. Khi khối cơ giảm, phụ nữ dễ cảm thấy mệt mỏi hơn khi thực hiện các hoạt động thường ngày.
Trong khi đó, testosterone giúp nam giới duy trì cơ bắp lâu hơn. Đây là lý do nhiều nam giới tuổi 40 vẫn giữ được sức mạnh thể chất và mức năng lượng tương đối ổn định nếu duy trì vận động thường xuyên.
Sức khỏe tinh thần chịu tác động lớn hơn
Estrogen có mối liên hệ chặt chẽ với serotonin và dopamine - những chất dẫn truyền thần kinh liên quan đến cảm xúc và động lực sống. Khi nồng độ estrogen dao động, phụ nữ dễ xuất hiện các triệu chứng lo âu, cáu gắt hoặc buồn chán hơn bình thường. Những thay đổi này không chỉ ảnh hưởng đến tâm trạng mà còn làm tăng cảm giác mệt mỏi về mặt tinh thần. Một số nghiên cứu cho thấy tỷ lệ trầm cảm và rối loạn lo âu ở phụ nữ trung niên cao hơn nam giới cùng độ tuổi, góp phần lý giải vì sao họ thường cảm thấy cạn kiệt năng lượng dù không mắc bệnh lý nghiêm trọng.
Kiệt sức không phải là điều phụ nữ phải chấp nhận
Kiệt sức ở tuổi 40 là lời cảnh báo từ cơ thể khi hormone, căng thẳng và trách nhiệm cuộc sống cùng lúc tạo áp lực lên phụ nữ. Ảnh: The Independent
Các chuyên gia nhấn mạnh rằng cảm giác mệt mỏi kéo dài không nên được xem là một phần tất yếu của tuổi trung niên. Nếu nam giới tuổi 40 thường đối mặt với sự suy giảm sức khỏe diễn ra từ từ thì phụ nữ phải trải qua một giai đoạn chuyển đổi sinh học mạnh mẽ hơn nhiều. Chính sự kết hợp giữa biến động hormone, thiếu ngủ, áp lực gia đình và suy giảm khối cơ khiến họ dễ kiệt sức hơn. Duy trì chế độ ăn giàu protein, tập luyện sức mạnh, ngủ đủ giấc và kiểm tra sức khỏe định kỳ có thể giúp phụ nữ giảm bớt các triệu chứng này, đồng thời bảo vệ chất lượng sống trong những năm trung niên.
Vienne (Theo Mayo Clinic, Psychology Today)