Bệnh Chikungunya là gì?
Chikungunya là bệnh do virus truyền qua muỗi.
Chikungunya là bệnh do virus truyền qua muỗi, gây sốt đột ngột và đau khớp dữ dội, đôi khi kéo dài thành viêm khớp mạn tính làm giảm năng lực lao động. Virus thuộc họ Togaviridae, lây truyền chủ yếu qua các loài muỗi Aedes (Aedes aegypti và Aedes albopictus) - những loài muỗi hoạt động trong ngày, phổ biến ở vùng nhiệt đới, cận nhiệt và đang mở rộng phạm vi do biến đổi khí hậu và đô thị hóa.
Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cho biết, đây không phải là căn bệnh được biết đến rộng rãi, nhưng hiện tại đã được phát hiện và lây truyền tại 119 quốc gia trên toàn cầu, khiến 5,6 tỷ người có nguy cơ mắc bệnh.
Triệu chứng
Triệu chứng thường xuất hiện đột ngột sau thời gian ủ bệnh khoảng 2-7 ngày, khởi đầu bằng:
- Sốt cao
- Mệt mỏi
- Đau cơ và đau khớp nặng, đặc biệt các khớp cổ tay, ngón tay, đầu gối và mắt cá
- Phát ban da
- Buồn nôn
- Đỏ mắt
Chikungunya là một bệnh có lây truyền, tuy nhiên không lây lan trực tiếp từ người sang người bằng đường tiếp xúc thông thường mà lây truyền chủ yếu qua vết đốt của muỗi Aedes có mang mầm bệnh.
Biến chứng
Chikungunya gây ra biến chứng đau khớp dai dẳng.
Mặc dù đa số người nhiễm virus Chikungunya có thể hồi phục sau vài tuần, trong một số trường hợp, bệnh có thể dẫn đến những biến chứng nghiêm trọng, đặc biệt ở người có hệ miễn dịch yếu. Một số biến chứng có thể xảy ra bao gồm:
- Đau khớp mạn tính, người bệnh có thể bị đau khớp trong nhiều ngày hoặc nhiều tháng, thậm chí nhiều năm sau khi khỏi bệnh.
- Một số trường hợp nhiễm CHIKV có biến chứng về mắt, tim và thần kinh như viêm não, viêm cơ tim, viêm võng mạc...
- Trong trường hợp nghiêm trọng, người bệnh có thể tử vong. Theo số liệu cung cấp bởi CDC (Trung tâm Phòng ngừa và Kiểm soát Dịch bệnh) và WHO (Tổ chức Y tế Thế giới), tỷ lệ tử vong dưới mức 0,1%, khá thấp so với các bệnh truyền nhiễm khác.
Các biện pháp phòng ngừa sốt Chikungunya
- Khám sức khỏe định kỳ: Thực hiện 1-2 lần/năm để theo dõi tình trạng sức khỏe tổng thể, phát hiện sớm dấu hiệu bệnh truyền nhiễm và điều trị kịp thời.
- Phòng chống muỗi Aedes: Áp dụng các biện pháp chủ động nhằm hạn chế nguy cơ bị muỗi đốt - nguyên nhân chính lây bệnh Chikungunya.
- Dùng thuốc chống côn trùng: Bôi hoặc xịt thuốc chống muỗi khi ra ngoài, đặc biệt vào sáng sớm và chiều tối.
- Mặc quần áo dài tay, sáng màu: Giúp hạn chế vùng da hở, giảm khả năng bị muỗi tấn công.
- Che chắn cho trẻ nhỏ: Dùng mùng khi ngủ cả ban ngày và ban đêm; sử dụng xe đẩy có rèm che hoặc màn chống muỗi cho trẻ sơ sinh.
- Lắp lưới chống muỗi cho cửa sổ: Vừa ngăn muỗi bay vào nhà, vừa giữ thông thoáng không khí.
- Loại bỏ nơi muỗi sinh sản: Xử lý nước đọng quanh nhà, loại bỏ chai lọ, vỏ lốp, vệ sinh chum vại và các vật chứa nước thường xuyên.
- Tránh đi đến vùng dịch: Hạn chế du lịch hoặc công tác tại khu vực đang bùng phát bệnh; nếu bắt buộc, áp dụng nghiêm ngặt các biện pháp chống muỗi.
Vienne (Theo WHO, CDC)
