Đổ mồ hôi đêm (night sweats) là hiện tượng mồ hôi nhiều bất thường vào ban đêm, ngay cả khi phòng ngủ mát mẻ và bạn thở đều đặn. Lượng mồ hôi vượt xa mức bình thường, thường làm ướt sũng quần áo và ga trải giường. Theo các chuyên gia y tế, mồ hôi đêm có thể do nhiều nguyên nhân, từ các yếu tố lối sống đơn giản đến những vấn đề y tế nghiêm trọng hơn.
Dưới đây là các nguyên nhân tiềm ẩn dễ bị bỏ qua khi đổ mồ hôi đêm:
Môi trường ngủ
Đôi khi nguyên nhân chỉ đơn giản là do nhiệt độ phòng. Ngủ trong phòng quá nóng, đắp chăn quá dày hoặc mặc pijama quá dày có thể khiến cơ thể bị quá nhiệt và đổ mồ hôi vào ban đêm. Việc chuyển sang sử dụng chăn, ga giường và quần áo ngủ nhẹ, thoáng khí cùng với thông gió tốt sẽ giúp cải thiện tình trạng này.
Chế độ ăn uống và lối sống
Thói quen sinh hoạt trước khi ngủ cũng có thể là thủ phạm. Ăn thực phẩm cay nóng, uống rượu hoặc cà phê, hoặc tập thể dục trong vài giờ trước khi đi ngủ đều có thể làm tăng nhiệt độ cơ thể, kích thích tuyến mồ hôi hoạt động ngay cả khi bạn đang ngủ.
Căng thẳng và lo âu
Tình trạng căng thẳng hoặc lo âu liên tục khiến hệ thần kinh giao cảm bị kích hoạt – hệ thần kinh chịu trách nhiệm cho phản ứng "chiến đấu hay bỏ chạy". Điều này khiến bạn đổ mồ hôi dù cơ thể đang trong trạng thái nghỉ ngơi.
Ảnh: Hackensack Meridian Health
Thay đổi nội tiết tố
Một trong những nguyên nhân phổ biến nhất gây đổ mồ hôi đêm, đặc biệt ở phụ nữ, là do sự thay đổi nội tiết tố. Phụ nữ bước vào giai đoạn tiền mãn kinh hoặc mãn kinh thường bị nóng bừng và đổ mồ hôi đêm do mức estrogen giảm. Ở nam giới, mức testosterone thấp cũng có thể gây ra các triệu chứng tương tự.
Ngoài ra, các rối loạn nội tiết khác như cường giáp, hội chứng carcinoid và sự mất cân bằng hormone trong thai kỳ cũng có thể làm rối loạn nhiệt độ cơ thể.
Tác dụng của thuốc
Một số loại thuốc cũng có thể gây ra tác dụng phụ là đổ mồ hôi đêm, bao gồm thuốc chống trầm cảm (đặc biệt nhóm SSRIs), steroid, thuốc điều trị nội tiết, thuốc tiểu đường như insulin, thuốc giảm đau và opioid. Ngay cả việc cai nghiện rượu hoặc opioid cũng có thể dẫn đến đổ mồ hôi đêm.
Nhiễm trùng và các bệnh lý khác
Đổ mồ hôi đêm cũng có thể là dấu hiệu cảnh báo các bệnh nhiễm trùng hoặc bệnh lý nghiêm trọng hơn như lao phổi, HIV, hoặc viêm nội tâm mạc (viêm màng trong tim).
Ngưng thở khi ngủ
Tình trạng ngưng thở khi ngủ – khi hơi thở bị gián đoạn trong lúc ngủ – cũng được cho là có liên quan đến đổ mồ hôi đêm. Bệnh trào ngược dạ dày – thực quản (GERD) cũng có thể góp phần gây ra hiện tượng này.
Hạ đường huyết
Đặc biệt ở người mắc bệnh tiểu đường, hạ đường huyết vào ban đêm có thể gây đổ mồ hôi.
Rối loạn thần kinh tự động
Trong những trường hợp rất hiếm, các bệnh lý thần kinh ảnh hưởng đến chức năng tự động của cơ thể, như điều hòa thân nhiệt và tiết mồ hôi, có thể gây đổ mồ hôi không kiểm soát khi ngủ.
Dấu hiệu cảnh báo sớm ung thư
Điều đáng lo ngại nhất là đổ mồ hôi đêm đôi khi có thể là dấu hiệu cảnh báo sớm của một số loại ung thư như u lympho (lymphoma) hoặc bệnh bạch cầu (leukemia), đặc biệt khi đi kèm với các triệu chứng khác như sụt cân không rõ nguyên nhân hoặc mệt mỏi kéo dài.
Đổ mồ hôi đêm thường xuyên: Khi nào cần đi khám?
Một đêm oi nóng khiến bạn đổ mồ hôi ướt đẫm chưa hẳn là điều đáng lo. Tuy nhiên, nếu tình trạng này lặp lại thường xuyên và mồ hôi ra nhiều đến mức ướt cả quần áo, ga giường, đã đến lúc bạn nên gặp bác sĩ. Đặc biệt, cần cảnh giác nếu hiện tượng đổ mồ hôi đêm đi kèm với các triệu chứng sau: sốt hoặc ớn lạnh, sụt cân không rõ nguyên nhân, ho dai dẳng hoặc mệt mỏi kéo dài, sưng hạch bạch huyết hoặc đau không rõ lý do.
Đây có thể là dấu hiệu của các bệnh nhiễm trùng, rối loạn tự miễn hoặc thậm chí là ung thư, cần được chẩn đoán cũng như điều trị kịp thời.
Nên làm gì khi bị đổ mồ hôi đêm?
- Làm mát không gian ngủ: Đảm bảo phòng ngủ thoáng khí, sử dụng ga gối cotton và mặc đồ ngủ nhẹ, thoáng mát.
- Hạn chế uống rượu, caffeine và ăn đồ cay nóng – đặc biệt vào buổi tối.
- Theo dõi triệu chứng: Ghi lại thời điểm bạn ra mồ hôi đêm và các triệu chứng khác đi kèm, nếu có.
- Tham khảo ý kiến bác sĩ: Nếu thay đổi lối sống không giúp cải thiện hoặc bạn xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo khác, đừng chần chừ tìm đến cơ sở y tế.
Hướng Dương (Theo Times of India)