Thịt quay đòn 'nghìn năm tuổi' đặc sản làng cổ Đường Lâm

Trong hành trình khám phá ẩm thực Hà Nội cùng Sao Chọn, MC Trần Ngọc, diễn viên Huyền Lizzie, nhạc sĩ 14 Casper có dịp đến làng cổ Đường Lâm, thử thách nấu mâm cơm chuẩn Bắc Bộ và được thưởng thức món đặc sản "khét tiếng" nơi đây - thịt quay đòn.

Đến làng cổ Đường Lâm, thị xã Sơn Tây, Hà Nội, du khách không chỉ được dạo bước giữa những con đường lát gạch, ngắm nhà cổ bằng đá ong mà còn có dịp thưởng thức thịt quay đòn - món ăn gắn với đời sống ẩm thực của người dân xứ Đoài. Khác với cách quay thịt thông thường, món ăn này được chế biến bằng cách cuốn thịt quanh đòn tre, đòi hỏi người thợ kiên nhẫn canh lửa, trở thịt liên tục trong nhiều giờ.

Thịt quay đòn có lịch sử lâu đời. Tương truyền, sau chiến thắng trên sông Bạch Đằng năm 938, vua Ngô Quyền từng dùng món ăn này để chiêu đãi quân sĩ. Câu chuyện được lưu truyền qua nhiều thế hệ, góp phần làm nên niềm tự hào của người Đường Lâm về đặc sản quê hương.

Công đoạn chọn thịt, quay thịt đòi hỏi nhiều sự kỳ công lẫn kinh nghiệm. Để có mẻ thịt ngon, người làm chọn phần ba chỉ bụng tươi, có lớp nạc và mỡ xen kẽ, bề dày đồng đều cùng phần bì nguyên vẹn. Thịt được tẩm ướp với hành, hạt tiêu, nước mắm, muối, húng lìu, lá ổi non băm nhuyễn, đem trộn cùng gia vị để tạo mùi thơm thoang thoảng, giúp vị béo của thịt thêm hài hòa. Sau khi ướp, thịt được lót lá chuối rồi cuốn chặt quanh đòn tre, cố định bằng dây buộc.

Ban đầu, đòn thịt được đặt cách lửa để phần thịt bên trong chín từ từ. Khi thịt săn lại, người thợ điều chỉnh khoảng cách với than, liên tục xoay trở để nhiệt tỏa đều, tránh cháy xém. Trong quá trình này, bì được chọc để mỡ thoát ra, giúp lớp da khi quay tiếp có thể phồng giòn. Thịt còn được xử lý bằng nước chanh muối trước khi tiếp tục quay, rồi đưa gần lửa hơn để tạo lớp bì nổ cốm giòn tan.

Cách trung tâm Hà Nội khoảng 45-50 km về phía tây, làng cổ Đường Lâm thuộc thị xã Sơn Tây là điểm đến thích hợp cho chuyến khám phá trong ngày. Nơi đây nổi bật với những ngôi nhà truyền thống xây bằng đá ong, cổng làng, giếng nước, sân đình và những con ngõ nhỏ mang dáng vẻ làng quê Bắc Bộ xưa. Đường Lâm còn được biết đến là quê hương của hai vị anh hùng dân tộc lừng danh lịch sử Việt Nam là Ngô Quyền và Phùng Hưng, vì vậy thường được gọi là "đất hai vua".

Du khách có thể dành buổi sáng dạo làng, tham quan các di tích, sau đó thưởng thức thịt quay đòn cùng những món ăn bản địa trước khi mua đặc sản về làm quà. Sự kết hợp giữa kiến trúc cổ, không gian làng quê và ẩm thực truyền thống khiến Đường Lâm trở thành điểm đến phù hợp với những người muốn tìm hiểu văn hóa xứ Đoài mà không cần đi xa Hà Nội.

Thảo Nhi