Lòng trắc ẩn với bản thân, khả năng thiết lập ranh giới và giảm áp lực hoàn hảo là những yếu tố dự báo mạnh mẽ cho sức khỏe tinh thần của phụ nữ sau tuổi 40. Ảnh: NOVA
Sau tuổi 40, phụ nữ trải qua nhiều thay đổi về nội tiết, vai trò xã hội và sức khỏe. Con cái trưởng thành hơn, cha mẹ già đi, áp lực công việc vẫn hiện hữu trong khi cơ thể bắt đầu xuất hiện các dấu hiệu tiền mãn kinh. Chính giai đoạn này cũng mở ra cơ hội để phụ nữ sống đúng với bản thân và đạt mức độ hài lòng với cuộc sống cao hơn nếu biết thay đổi cách suy nghĩ và hành vi. Dưới đây là bảy điều mà những phụ nữ hạnh phúc thường dần từ bỏ sau tuổi 40.
Ngừng cố gắng làm hài lòng tất cả mọi người
Nhiều phụ nữ dành phần lớn tuổi trẻ để đáp ứng kỳ vọng của gia đình, đồng nghiệp và xã hội. Tuy nhiên, việc liên tục ưu tiên nhu cầu của người khác khiến họ dễ kiệt sức, mất kết nối với mong muốn cá nhân. Tiến sĩ Thema Bryant, nhà tâm lý học lâm sàng, cựu Chủ tịch Hiệp hội Tâm lý học Mỹ (APA), cho rằng việc luôn tìm kiếm sự chấp thuận từ người khác là một trong những nguyên nhân khiến nhiều phụ nữ đánh mất cảm giác bình yên. Bà khuyến khích phụ nữ học cách nói "không" và tôn trọng nhu cầu cá nhân như một phần của chăm sóc sức khỏe tinh thần. Một số khảo sát cũng cho thấy phụ nữ ở độ tuổi 40-50 thường cảm thấy hạnh phúc hơn khi giảm bớt nhu cầu được người khác công nhận và sống đúng với giá trị của mình.
Ngừng theo đuổi sự hoàn hảo
Sau tuổi 40, nhiều phụ nữ nhận ra không ai có thể hoàn hảo trong mọi vai trò: người mẹ, người vợ, nhân viên hay con cái hiếu thảo. Theo Giáo sư Gordon Flett, Đại học York (Canada), một trong những chuyên gia hàng đầu về chủ nghĩa hoàn hảo, việc theo đuổi tiêu chuẩn quá cao kéo dài làm tăng nguy cơ lo âu, trầm cảm và căng thẳng mạn tính. Thay vì cố gắng đạt điểm 10 ở mọi việc, những phụ nữ có sức khỏe tinh thần tốt thường chuyển sang đặt mục tiêu thực tế hơn, chấp nhận sai sót và coi thất bại là cơ hội học hỏi.
Ngừng tự chỉ trích bản thân
Nghiên cứu được thực hiện với phụ nữ 40-60 tuổi, đăng trên tạp chí Maturitas, cho thấy lòng trắc ẩn với bản thân là yếu tố dự báo mạnh nhất đối với hạnh phúc, sự hài lòng cuộc sống và sức khỏe tinh thần, thậm chí còn có ảnh hưởng lớn hơn mức độ triệu chứng tiền mãn kinh. Tiến sĩ Christina Bryant, Đại học Melbourne (Australia), đồng tác giả nghiên cứu, cho biết những phụ nữ biết đối xử với bản thân bằng sự cảm thông thay vì trách móc thường ít căng thẳng hơn, thích nghi tốt hơn với những thay đổi của tuổi trung niên. Điều này không đồng nghĩa dễ dãi với bản thân, mà là biết chấp nhận giới hạn và tránh những lời tự phê bình kéo dài.
Hạnh phúc ở tuổi trung niên không đến từ việc có ít thử thách hơn, mà từ khả năng buông bỏ những điều không còn phục vụ mình và tập trung vào các giá trị thực sự quan trọng. Ảnh: Women's Health Magazine
Ngừng so sánh mình với người khác
Mạng xã hội khiến việc so sánh ngoại hình, sự nghiệp hay cuộc sống trở nên phổ biến hơn bao giờ hết. Theo các chuyên gia tâm lý, việc liên tục đối chiếu bản thân với người khác làm giảm lòng tự trọng và tăng cảm giác bất mãn. Sau tuổi 40, nhiều phụ nữ hạnh phúc chuyển trọng tâm từ việc mình có bằng người khác không sang câu hỏi mình có đang sống đúng điều mình mong muốn không. Sự thay đổi này giúp họ giảm áp lực và cảm nhận nhiều niềm vui hơn trong cuộc sống hằng ngày.
Ngừng xem tuổi tác là điều đáng sợ
Không ít phụ nữ lo lắng khi xuất hiện tóc bạc, nếp nhăn hay những thay đổi của thời kỳ tiền mãn kinh. Tuy nhiên, tổng quan 181 nghiên cứu được công bố năm 2026 trên Journal of Happiness Studies cho thấy thái độ tích cực đối với quá trình mãn kinh và lão hóa có liên quan chặt chẽ đến sức khỏe cảm xúc, đời sống xã hội và cảm giác hạnh phúc. Ngược lại, những định kiến tiêu cực về tuổi tác có thể làm gia tăng căng thẳng và giảm chất lượng cuộc sống. Các tác giả nhấn mạnh rằng phụ nữ có thể "phát triển rực rỡ" trong giai đoạn này nếu được hỗ trợ về tâm lý, xây dựng lòng trắc ẩn với bản thân và nhìn nhận tuổi trung niên như một giai đoạn trưởng thành thay vì suy giảm.
Ngừng ôm hết mọi trách nhiệm
Phụ nữ trung niên thường rơi vào tình trạng kẹp giữa hai thế hệ, vừa chăm sóc con cái vừa lo cho cha mẹ lớn tuổi. Theo Tiến sĩ Luana Marques, giáo sư tâm thần học tại Trường Y Harvard và là nhà tâm lý học lâm sàng, việc ôm đồm quá nhiều trách nhiệm trong thời gian dài làm tăng nguy cơ kiệt sức và lo âu. Bà khuyến nghị phụ nữ nên học cách chia sẻ việc nhà, nhờ hỗ trợ khi cần và chấp nhận không phải mọi việc đều do mình đảm nhận. Việc phân chia trách nhiệm giúp giảm gánh nặng tinh thần và tạo thêm thời gian nghỉ ngơi, vận động cũng như các mối quan hệ cá nhân.
Ngừng xem nhẹ việc chăm sóc chính mình
Nhiều phụ nữ sau tuổi 40 vẫn ưu tiên công việc và gia đình đến mức bỏ qua giấc ngủ, vận động, khám sức khỏe định kỳ hoặc sở thích cá nhân. Theo các chuyên gia, chăm sóc bản thân không phải ích kỷ mà là nền tảng để duy trì sức khỏe thể chất và tinh thần lâu dài. Một số nghiên cứu cho thấy phụ nữ có mức độ tự chăm sóc tốt, quản lý căng thẳng hiệu quả, duy trì lòng trắc ẩn với bản thân thường có sức khỏe tâm lý cao hơn, ít chịu tác động tiêu cực từ các triệu chứng tiền mãn kinh và có chất lượng cuộc sống tốt hơn. Thay vì chờ đến khi kiệt sức mới nghỉ ngơi, các chuyên gia khuyến khích phụ nữ duy trì những thói quen nhỏ mỗi ngày như ngủ đủ, vận động sức mạnh, gặp gỡ bạn bè, thiền hoặc dành thời gian cho sở thích cá nhân.
Theo Tiến sĩ Jen Gunter, bác sĩ sản phụ khoa người Canada, tác giả nhiều cuốn sách về mãn kinh, tuổi trung niên không phải giai đoạn đi xuống mà là thời điểm phụ nữ cần điều chỉnh lối sống để thích nghi với những thay đổi sinh học và tâm lý. Bà cho rằng việc ưu tiên sức khỏe tinh thần, duy trì vận động, ngủ đủ và xây dựng các mối quan hệ tích cực có thể tạo ra khác biệt lớn đối với chất lượng cuộc sống trong nhiều thập kỷ tiếp theo.
Vienne (Theo Times of India, PubMed)