Bác sĩ chuyên khoa thận người Đài Loan Hong Yongxiang gần đây tiếp nhận một bệnh nhân nam 60 tuổi, họ Li, đến khám sau ba tháng thay đổi chế độ ăn với hy vọng cải thiện chức năng thận. Trong thời gian này, ông Li tăng cường ăn trái cây, uống nước ép cô đặc và hạn chế tối đa protein.
Tuy nhiên, kết quả kiểm tra cho thấy axit uric tăng vọt, protein trong nước tiểu tăng cao, trong khi mức lọc cầu thận giảm tới 20 điểm.
Theo bác sĩ Hong, bệnh nhân không chỉ dùng trái cây thay bữa ăn mà còn thường xuyên uống nước ép cô đặc vì răng yếu. Mỗi ngày, ông Li ăn tới nửa gói trái cây sấy không đường, thường chọn những loại quả như xoài, dứa. Thậm chí, khi trái cây xuất hiện nấm mốc, ông vẫn không bỏ mà chỉ gọt phần có đốm đen rồi ăn tiếp.
Theo bác sĩ, cách ăn này không giúp bảo vệ thận mà còn khiến cơ quan này phải chịu áp lực kéo dài. Fructose trong nhiều loại trái cây nếu được tiêu thụ quá mức có thể làm cạn kiệt năng lượng của tế bào, thúc đẩy sản sinh axit uric và gây viêm. Lâu dài, tình trạng này có thể khiến mạch máu thận co lại, ống thận xơ hóa, từ đó đẩy nhanh quá trình suy giảm chức năng thận.
Bác sĩ Hong chỉ ra 5 sai lầm khi ăn trái cây âm thầm gây tổn thương thận:
Ăn trái cây sai cách có thể âm thầm gây hại thận. Ảnh: Pixabay
Ăn quá nhiều trái cây
Fructose trong trái cây có thể khiến thận phải tăng cường chuyển hóa. Khi ăn quá nhiều trái cây trong thời gian ngắn, lượng đường này nhanh chóng đi vào cơ thể, thúc đẩy axit uric tăng cao, gây tổn thương các mạch máu nhỏ trong thận.
Ép trái cây thành nước
Theo bác sĩ Hong Yongxiang, nước ép được cơ thể hấp thụ nhanh gần như khi uống nước đường. Quá trình ép thường loại bỏ phần lớn chất xơ, khiến fructose đi vào cơ thể nhanh hơn. Một cốc nước ép cũng thường chứa lượng trái cây tương đương vài quả, dễ khiến người uống nạp quá nhiều đường mà không nhận ra.
Ăn trái cây sấy
Trái cây sấy chứa lượng đường cô đặc do đã bị loại bỏ phần lớn nước. Ngay cả khi bao bì ghi không thêm đường, chỉ vài miếng cũng có thể cung cấp lượng fructose tương đương với nhiều lần khẩu phần trái cây tươi.
Thường xuyên chọn trái cây quá ngọt
Việc ưu tiên những loại quả nhiều đường như xoài, vải, dưa lưới, dứa trong thời gian dài có thể khiến cơ thể thường xuyên nạp nhiều fructose, kích thích phản ứng viêm và làm tăng axit uric, từ đó ảnh hưởng đến sức khỏe thận.
Ăn trái cây chưa chín hoặc bị mốc, hỏng
Trái cây chưa chín chứa hàm lượng tannin cao. Trong khi đó, trái cây bị mốc còn tiềm ẩn nguy cơ lớn hơn. Ngay cả khi đã cắt bỏ phần thối hoặc có đốm đen, độc tố nấm mốc vẫn có thể lan vào phần thịt quả còn lại và gây hại cho thận. Vì vậy, không nên tiếp tục ăn những quả đã bị mốc.
3 nguyên tắc ăn trái cây giúp bảo vệ thận
Để bổ sung dinh dưỡng mà không gây thêm áp lực cho thận, người mắc bệnh thận và người khỏe mạnh nên tuân thủ ba nguyên tắc sau:
Ăn trái cây tươi, cắt miếng và kiểm soát lượng: Nên ăn trái cây nguyên quả thay vì ép lấy nước. Lượng tiêu thụ mỗi ngày không quá hai khẩu phần, tương đương kích thước hai nắm tay, để giữ lại chất xơ. Đồng thời, nên hạn chế tối đa nước ép và trái cây sấy.
Ưu tiên trái cây ít fructose: Nên chọn những loại quả có hàm lượng fructose thấp như táo, anh đào chua, việt quất, nam việt quất và roi. Hạn chế các loại quả nhiều đường hoặc giàu kali.
Chọn quả tươi, chín vừa; bỏ cả quả khi bị hỏng: Không nên ăn trái cây còn xanh hoặc chưa chín. Khi phát hiện quả bị mốc, biến chất hoặc nhũn thối, cần bỏ cả quả thay vì chỉ cắt bỏ phần hỏng để tránh ảnh hưởng đến sức khỏe thận.
Hướng Dương (Theo TVBS)
