Đại đa số du khách khi đến thăm Xứ Trầm hương (Khánh Hòa) trước khi trở về đều ghé chợ Đầm mua mấy món quà độc như vi cá, bào ngư, tuyến giáp… và đặc biệt là hải mã làm quà.
![]() |
|
Vừa rời biển, cá ngựa đã rơi vào vòng tay của dân buôn. |
Tại khu vực hải sản, thấy khách tần ngần trước những búi hải mã khô được treo tòng teng, bà chị chủ quán dáng người phốp pháp nhanh nhảu tiếp thị: “Hải mã đi cưng! Thằng này uống vào khỏe lắm đó! Nếu em ngâm kết hợp với hải long là nhất xứ đó nghen. Chị có mối quen là mấy ông già tuổi trên 70 ở Đà Lạt. Cứ độ hơn tháng là mấy ông lại xuống đây rinh hơn chục cặp, lớp ngâm rượu, lớp chưng cách thủy quất trực tiếp luôn. Nhờ bền bỉ vậy mà ông nào ông đó tóc đen mượt, leo núi, chạy biển hết chê. Đặc biệt có ông vừa rồi gửi thiệp mời chị đi ăn cưới mới oách chứ”.
Tại quầy kế bên, thấy hai nữ du khách trẻ măng còn do dự, cô bán hàng bôi son đỏ chót phân tích nghe rất thuyết phục: “Mấy cưng có biết vì sao dân biển khỏe, sinh nhiều con mà toàn con trai không? Nhờ hải mã đó. Cứ sau mỗi ngày lênh đênh ngoài khơi về là mấy chú mình ực một ly hải mã tửu. Nhờ vậy mà sinh lực tràn đầy, gân cốt khỏe khoắn hẳn. Chị nói không ngoa đâu, hai cưng cứ lấy vài cặp về ngâm thử rồi sẽ cảm từng lời chị nói”.
Giá mỗi cặp cá ngựa từ một trăm đến hơn triệu đồng tùy lớn nhỏ. Nhiều du khách còn rinh thêm vài cặp hải long, hải sâm, sao biển về ngâm phối hợp. Tại không ít quầy hàng, các chủ tiệm miệng oang oang: “Ngâm kết hợp vầy ai uống vào sẽ chung tình như cá ngựa, dũng mãnh như hải long, bền bỉ như hải mã, khỏe bổ như hải sâm. Nói chung đây là bài thuốc ông uống bà khen nhứt xứ”.
Thấy thiên hạ đua nhau tuyển hải mã khô về ngâm rượu, ông khách tên Bình đến từ TP HCM ra vẻ ngần ngại hỏi chủ quầy là người đàn ông đen nhẻm: “Tôi không có đủ kiên nhẫn để chờ hơn 3 tháng trời mới nốc rượu đâu. Đại ca có thứ nào ngâm sẵn hông? Tôi máu thứ gì bụp nhanh kia”. Khách vừa dứt lời, chủ quầy nhếch mép: “Khách hàng là thượng đế. Rượu thì có nhưng hổng biết ông anh có đủ năng lực tuyển không thôi”. Bị khích tướng, ông nọ tức khí hất hàm: “Hàng chất lượng thì cỡ nào tôi cũng chơi. Nếu có ông anh lấy cho tôi hai hũ”.
|
|
|
Hải mã ngâm rượu. |
Không thích hải mã khô và hải mã ngâm rượu, khách sẽ được các tiểu thương giới thiệu đến các mối quen ở cảng Cầu Đá đặng “săn” cá ngựa tươi sống với giá trung bình 200.000 đồng một cặp. Tại đây không khí mua bán cũng nhộn nhịp vô cùng. Có ông rinh cùng lúc hơn 20 cặp. Ông nào ông nấy đều tỏ rõ vẻ mặt hoan hỉ khi được mấy ông bà chủ, bỏ nhỏ: “Hàng này mới trục xuất từ đại dương chứ không phải hàng nuôi trong hồ đâu đó!”.
Cũng có quầy chủ hàng gói sẵn bài thuốc tổng hợp các con cường dương như hải mã, hải sâm, tắc kè, sao biển nhỏ li ti bán với giá 20-30 nghìn đồng một gói. Đối tượng mua những gói quà tráng dương bình dân này phần lớn là những du khách ít tiền. Không đủ năng lực tài chính trong việc chi bạc trăm, bạc triệu để tậu hải sâm, hải mã nhưng cũng không thể trở về tay không.
Thấy gói biệt hàng, ngoài con tắc kè khô là có “dáng” một chút, các loại còn lại đều bé li ti, một khách hàng hỏi: “Tí xíu vầy có công dụng gì không?” thì chủ quầy trả lời: “Con nào càng lớn thì tinh chất càng nhiều. Tiền nào thì của đó”.
Lúc ngồi trà dư tửu hậu về cái sự “đời lên hương” của hải mã, ông Bảy Thúng, lão ngư có thâm niên gần nửa thế kỷ bám biển nhà ở Khu dân cư Hòn Rớ, thổ lộ: “Qua chắc cú một điều phần lớn khách tậu hải mả đều ít nhiều dính đòn của phường gian thương hết đó cậu”.
![]() |
|
Một góc chợ hải mã. |
Ông Bảy cho biết, nhiều du khách sau khi rời phố biển đã tiếc hùi hụi vì những cặp hải mã mua về con gãy đuôi, con vỡ đầu, con mất mắt. Họ cứ đinh ninh trong quá trình vận chuyển đường xa đã gây ra chuyện sứt mẻ này. “Thực ra, lợi dụng lúc thượng đế không để ý, một số chủ quầy ma mãnh lanh tay trói bọc hải mã chất lượng cao bằng gói sứt đầu mẻ trán được gói sẵn từ trước”.
Anh Minh, ở khu Hòn Chồng, tiết lộ: “Mấy con cá ngựa sứt mẻ ấy giá trị chỉ bằng 1/3 loại còn nguyên vẹn. Mặt khác, nếu non kinh nghiệm, khách sẽ mua dính phải cá ngựa đã qua ngâm rượu coi như tiêu”.
Từng là dân buôn cá ngựa nhưng nay đã giải nghệ, anh này bật mí vài tiểu xảo: “Dân Tây sành điệu khi ra Nha Trang thường uống rượu ngâm hải mã nguyên chất. Sau khi hết công dụng, loại hàng "second hand" này sẽ được tái sử dụng bằng cách phơi khô rồi thải ra chợ Đầm. Muốn không trả tiền thật rinh đồ dỏm, trước khi mua ông nên ngửi cá. Cặp nào có mùi tanh, mắt còn nguyên là chưa ngâm rượu. Còn con nào không mùi hoặc bay mùi thuốc bắc, lại thêm cặp mắt bị trống hoác do bị phân hủy trong quá trình ngâm thì trăm phần trăm hàng lô”.
![]() |
|
Hải mã tươi sống. |
Một đồng nghiệp của Minh, bỏ nhỏ: “Dạo gần đây, có tay cao thủ dùng bột mì vo tròn nhét vào hốc mắt rồi lấy túi đen của con mực chấm vào. Còn mùi tanh thì cũng dễ lắm. Chỉ cần họ nhúng sơ vào nước cá rồi đem phơi. Vậy là xong. Chỉ còn có một cách cuối cùng, nhưng phải là dân giàu kinh nghiệm mới biết được, đó là xem màu cá. Nếu màu cá nhạt không được tự nhiên là đồ rởm vì sau quá trình ngâm ủ, màu da tự nhiên của hải mã sẽ phai dần", anh này nói.
(Theo Khoa Học và Đời Sống)



