Các dấu hiệu trên bàn tay thường xuất hiện trước khi cơ thể có triệu chứng rõ ràng, phản ánh tình trạng suy giảm chức năng gan. Lòng bàn tay ửng đỏ, móng tay giòn dễ gãy hoặc da ngả vàng nhẹ đều có thể là dấu hiệu cảnh báo gan đang gặp vấn đề. Nguyên nhân là do tổn thương gan làm rối loạn cân bằng hormone, ảnh hưởng đến tuần hoàn máu và khả năng thải độc của cơ thể.
Một nghiên cứu đăng trên Tạp chí Lâm sàng và Thực nghiệm Gan mật học (Journal of Clinical and Experimental Hepatology) cho thấy những thay đổi có thể quan sát được ở da và móng - như ban đỏ gan bàn tay hay hiện tượng phì đại đầu ngón tay - có liên quan chặt chẽ với tiến triển của bệnh gan mạn tính. Dưới đây là 6 biểu hiện ở bàn tay, cảnh báo gan có thể đang 'kêu cứu'.
Ban đỏ lòng bàn tay
Ảnh: Deposit Photos
Ban đỏ lòng bàn tay biểu hiện bằng tình trạng đỏ ở lòng bàn tay, đặc biệt là dưới ngón cái và ngón út. Tình trạng này thường liên quan đến rối loạn chức năng gan, vì nồng độ estrogen tăng cao có thể dẫn đến giãn mạch ở bàn tay. Mặc dù tình trạng này có thể xảy ra ở người khỏe mạnh, sự xuất hiện của nó ở người lớn có thể báo hiệu các vấn đề tiềm ẩn về gan.
Trong một số trường hợp, tình trạng này cũng có thể liên quan đến thay đổi nội tiết tố, bệnh tự miễn hoặc viêm khớp dạng thấp, do đó việc đánh giá y tế là rất cần thiết để xác định nguyên nhân gốc rễ và ngăn ngừa các biến chứng tiềm ẩn ở gan hoặc toàn thân.
Co rút Dupuytren
Co rút Dupuytren là tình trạng mô liên kết dưới da lòng bàn tay dày lên và co rút, khiến các ngón tay bị cong, khó duỗi thẳng. Bệnh tiến triển chậm theo thời gian, bắt đầu bằng việc hình thành các cục nhỏ (nốt) hoặc dải mô xơ trong lòng bàn tay, dần dần hạn chế khả năng cử động của bàn tay.
Tình trạng này thường gặp ở người mắc bệnh gan mạn tính, đặc biệt là xơ gan, do sự thay đổi chuyển hóa mô liên kết và hormone. Ngoài ra, yếu tố di truyền, uống rượu thường xuyên và bệnh tiểu đường cũng làm tăng nguy cơ phát triển co rút Dupuytren.
Móng Terry
Móng Terry là tình trạng móng tay chuyển sang màu trắng nhạt, chỉ còn lại một dải hồng mảnh ở phần gốc móng. Hiện tượng này thường gặp ở người bị xơ gan, nhưng cũng có thể xuất hiện ở bệnh nhân suy tim hoặc tiểu đường.
Nguyên nhân là do thay đổi lưu lượng máu và nồng độ protein dưới giường móng tay, phản ánh tình trạng rối loạn trong cơ thể hoặc suy giảm chức năng gan. Khi nhận thấy dấu hiệu này, người bệnh nên được thăm khám y khoa để xác định nguyên nhân chính xác và điều trị kịp thời.
Móng tay dùi trống
Ảnh: Wikipedia
Móng tay dùi trống là tình trạng đầu ngón tay và móng tay bị tròn và to ra. Mặc dù có thể liên quan đến các bệnh gan mãn tính, nó cũng có thể cảnh báo các bệnh lý về phổi và tim mạch. Sự thay đổi này xảy ra do nồng độ oxy trong máu giảm, dẫn đến những thay đổi mô ở đầu ngón tay. Móng tay dùi trống dai dẳng cần được đánh giá y tế để xác định các vấn đề tiềm ẩn như xơ gan, bệnh phổi hoặc dị tật tim bẩm sinh.
Run vỗ cánh (Asterixis)
Asterixis, còn gọi là run vỗ cánh, là dạng run thô, không theo nhịp, đặc trưng bởi những cơn mất trương lực cơ ngắn và đột ngột. Hiện tượng này thường gặp ở bệnh nhân mắc bệnh não gan (hepatic encephalopathy) – một biến chứng nghiêm trọng của bệnh gan giai đoạn nặng.
Các chuyển động không tự chủ, giống như vỗ cánh này thường xuất hiện ở bàn tay và cổ tay, là dấu hiệu cho thấy não bị ảnh hưởng do độc tố tích tụ trong máu. Khi phát hiện dấu hiệu run vỗ cánh, người bệnh cần được thăm khám và điều trị ngay.
Ngứa lòng bàn tay và lòng bàn chân
Ngứa dai dẳng ở lòng bàn tay và lòng bàn chân, đặc biệt là khi không có phát ban rõ ràng, có thể là dấu hiệu của ứ mật, giảm hoặc ngừng lưu thông mật. Tình trạng này thường là hậu quả của các bệnh gan như xơ gan và có thể trở nên trầm trọng hơn vào ban đêm. Sự tích tụ muối mật dưới da gây ra cảm giác khó chịu và kích ứng dữ dội, thường trở nên tồi tệ hơn sau khi tắm nước nóng hoặc trong khi ngủ.
Nếu không được điều trị, ngứa mãn tính có thể ảnh hưởng đến việc nghỉ ngơi, ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống và báo hiệu tình trạng suy giảm chức năng gan tiến triển, cần được đánh giá y tế kịp thời. Điều quan trọng là phải tham khảo ý kiến chuyên gia chăm sóc sức khỏe ngay lập tức nếu bạn bị ngứa dai dẳng, vì chẩn đoán và điều trị sớm bệnh gan tiềm ẩn có thể ngăn ngừa các biến chứng tiếp theo.
Hướng Dương (Theo Times of India)