Cùng nóng lên với không khí World Cup, các hãng trang phục thể thao cũng đang trong cuộc đua nước rút để phục vụ cho dịp lễ hội thể thao này.
Adidas, tên ghép những chữ cái đầu tiên của nhà sáng lập: Adi Dassler, được thành lập vào năm 1949 tại Herzogenaurach, Đức. Cũng trong năm đó, họ nhanh chóng đăng ký đường viền 3 nét là đặc điểm thương mại của mình (trademark). Kể từ đó, họ đã phải theo đuổi những cuộc tranh chấp kiện tụng với các công ty trên toàn thế giới vì xâm phạm bản quyền kiểu dáng giày, hoặc bắt chước tương tự hoặc giống như đặc điểm thương mại đường viền 3 nét song song của họ.
Chỉ riêng năm ngoái, Adidas kiện Tập đoàn Polo của Mỹ, nhà thiết kế Ralph Lauren và công ty Abercrombie & Fitch ra tòa án Mỹ vì tội xâm phạm bản quyền đặc điểm thương mại đường viền nét của Adidas cho các sản phẩm giày và quần áo, nhưng chỉ với 2 nét.
Vào tháng 1, Tòa án Quận Cologne, Đức đã phán xét Nike và nhà sản xuất của Tom Tailor tại Đức đã xâm phạm bản quyền đặc điểm thương mại của Adidas với đường viền 3 nét.
Adidas đã than phiền rằng, đường viền 2 nét của Nike và Tom Tailor quá giống đường viền 3 nét, vốn là đặc điểm thương mại của họ. Nike thì sử dụng đường may viền 2 nét dọc theo đường may của ống quần, còn Tom Tailor thì may dọc theo ống tay áo jacket. Tòa án đề nghị Nike và Tom Tailor phải ngừng bán các loại quần áo đó, đồng thời bắt Nike bồi thường 1 triệu euro, Tom Tailor 500.000 euro tiền thiệt hại (tương đương với 1,2 triệu USD và 616.000 USD).
Trong bản tuyên bố của mình, nữ phát ngôn viên của Nike, cô Joani Komlos nói rằng công ty rất thất vọng trước phán quyết của tòa án và sẽ yêu cầu phúc thẩm. Còn Giám đốc điều hành của Tom Tailor, ông Michael Rosenblat thì phát biểu rằng tòa án đang cố tình giữ độc quyền sử dụng những đường viền cho Adidas, và như thế sẽ vô tình làm hạn chế sự sáng tạo của thế giới thời trang.
Dựa trên những báo cáo của Adidas thì Nike và Tom Tailor cần biết thêm rằng: Từ những năm thập niên 70, những đường viền hai, ba và bốn nét đã được luật pháp của Đức công nhận là những đường viền vi phạm đặc điểm thương mại của Adidas. Đặc điểm khác biệt này đã được xây dựng và đạt được độ nhận biết đến hơn 90%. Theo Tòa án tối cao Liên Bang Đức, mức độ nhận diện và hồi tưởng của con người đối với những thương hiệu nổi tiếng và khác biệt luôn luôn cao hơn những nhãn hiệu thông tường khác. Đó là lý do vì sao người tiêu dùng khi nhìn thấy đường viền hai nét hay bốn nét luôn luôn liên tưởng đến đặc điểm thương mại của Adidas.
Cũng có ý kiến phản bác, cho rằng vấn đề ở chỗ khi viền những đường viền rời chỉ đơn giản là làm đẹp hay trang trí, điều đó không có nghĩa đó là đặc điểm thương mại nên không đáng kể. Nhưng thật ra, bởi vì khách hàng quen nhìn những đường viền song song được trang trí trên giày và quần áo là một bằng chứng thương hiệu và không đơn thuần là một cách trang trí mà thôi.
Tòa án châu Âu tại Luxembourg đã phúc đáp việc thi hành luật vào năm 2003 về trường hợp kiện tụng của Adidas và Fitness World Trading.
Điều này cũng có nghĩa rằng, Liên minh châu Âu cũng đã công nhận việc sử dụng đường viền hai nét, ba nét, bốn nét trong thiết kế trang phục và giày cũng vi phạm đặc điểm thương mại của Adidas. Đường viền năm nét được sử dụng hợp pháp trong thiết kế và đã được công ty K-SWISS sử dụng từ năm 1966 mà không có vấn đề gì xảy ra.
Trong ngành công nghiệp trang phục thể thao, sự ganh đua đang nóng lên và tiếp tục bùng phát mạnh mẽ, trước khi những sự kiện đem lại hàng đống tiền diễn ra, chẳng hạn như Olympic Games vào tháng hai và FIFA World Cup vào mùa hè này.
Để đón đầu Thế vận hội Olympic mùa đông năm 2006, Nike, Puma (được sáng lập vào năm 1948 bởi một người em của Adi Dassler là Rudolf), Reebok và Pentland Group (được biết đến với nhãn Speedo và Ellesse) đã có những hành động hợp pháp nhằm chống lại sự ưu đãi của Thế vận hội Olympic dành cho Adidas, trước khi Hội nghị Olympic Quốc tế diễn ra tại Lausanne, Thụy Sĩ.
Hơn 40 năm qua, đường viền 3 nét được xuất hiện trên những bộ váy thi đấu, trong khi những logo khác chỉ được xuất hiện trong vòng 20 cm. Sở dĩ có sự ưu đãi này là vì đường viền ba nét được xem là một mô-típ thiết kế và không phải là một logo như đường cong của Nike hoặc con báo của Puma.
Các đối thủ của Adidas yêu cầu Chủ tịch IOC Jacques Rogge cần xem xét lại tính chất của đường viền ba nét. IOC dựa vào yếu tố đường viền ba nét đã được đăng ký đặc điểm thương mại toàn cầu và đã không được xem là một mô-típ thiết kế chính nữa.
Do đó, Adidas cũng bị Cục Quản lý Mã hóa Tiếp thị của IOC ràng buộc giới hạn logo trong vòng 20cm trên bất kỳ chiếc áo thể thao nào.
Tháng tám vừa qua, Adidas vượt qua Reebok xấp xỉ 3,1 tỷ euro (tương đương 3,8 tỷ đôla Mỹ), đạt được thị phần cao hơn Nike ở thị trường Bắc Mỹ, nơi tiêu thụ hơn 50% sản phẩm thời trang thể thao của thế giới.
Nhưng cho dù thế nào đi nữa, những đối thủ lớn cũng có khi gặp cùng một kẻ thù!
Công ty sản xuất quần áo và giày Aile tại Fujian, Trung Quốc đã lấy cắp ngoạn mục đường cong đen của Nike kết hợp với sọc ba nét của Adidas trên những đôi giày của họ. Adidas đã kiện Aile và 2 đại diện thương mại của họ với Tòa Án Nhân dân Tối Cao ở Bắc Kinh, yêu cầu mức bồi thường là 360.000 đôla Mỹ. Tuy nhiên, với tình trạng bảo vệ sở hữu trí tuệ như hiện nay ở Trung Quốc (hiện nay Mỹ và Liên Minh châu Âu đang có xu hướng giúp Trung Quốc thay đổi vấn đề này với sự trợ giúp của Tổ chức WTO), thì việc Adidas có thắng kiện hay không vẫn còn là một mối nghi ngờ!
(Theo Diễn Đàn Doanh Nghiệp)
