Dùng cơm nguội rang là thói quen của nhiều người để tiết kiệm thực phẩm, tuy vậy, cách bảo quản hoặc hâm lại sai cách có thể gây ngộ độc thực phẩm, nguy hiểm đến tính mạng.
Theo Guanghua Daily, ngày 10/11, ông Yao, cư dân thành phố Hàng Châu, tỉnh Chiết Giang dùng phần cơm thừa cất trong tủ lạnh hai ngày để rang. Ngay sau khi ăn cơm rang, ông bị đau bụng dữ dội và nôn mửa, lập tức được người thân đưa đến Trung tâm Dịch vụ Y tế Cộng đồng Phố Nam Tinh. Tình trạng bệnh nhân lúc nhập viện rất nguy kịch: tái nhợt, khó thở và sốc nặng. Nhờ sự can thiệp kịp thời của đội ngũ y tế khoa chăm sóc đặc biệt tại Bệnh viện Nhân dân Số 1 Hàng Châu, ông Yao may mắn thoát cửa tử.
Sự việc này là lời nhắc nhở quan trọng về nguy cơ ngộ độc thực phẩm khi ăn lại thức ăn để qua đêm, đặc biệt là các món cơm, thịt, cá, trứng và món có sốt hoặc sữa. Nguyên nhân chính là sự phát triển của vi khuẩn như Bacillus cereus, Salmonella, Listeria và độc tố mà chúng sinh ra. Vi khuẩn này có thể tồn tại ngay cả khi thực phẩm được hâm nóng, gây nôn mửa, tiêu chảy, đau bụng hoặc thậm chí sốc nặng như trường hợp của ông Yao.
Thức ăn thừa cần bảo quản trong hộp kín, sử dụng trong một ngày để đảm bảo an toàn.
4 nguyên tắc bảo quản và thời hạn an toàn để giảm nguy cơ ngộ độc
Chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo người dùng nên ghi nhớ các nguyên tắc sau:
- Để nguội nhanh: Thức ăn sau khi nấu không nên để ở nhiệt độ phòng quá một giờ trước khi cho vào tủ lạnh.
- Bảo quản lạnh đúng cách: Giữ thực phẩm trong ngăn mát dưới 4°C, không để quá 24 giờ đối với cơm, cá, thịt và trứng đã nấu chín.
- Hâm nóng kỹ: Khi ăn lại, cần đun sôi hoặc hâm nóng tới ≥75°C để tiêu diệt vi khuẩn còn sống.
- Không hâm lại nhiều lần: Mỗi lần hâm lại, thực phẩm sẽ mất dần chất lượng và nguy cơ vi khuẩn tăng cao.
Các chuyên gia nhấn mạnh, việc tuân thủ nguyên tắc "nguội nhanh - lạnh sâu - hâm kỹ" là cách hiệu quả nhất để vừa tiết kiệm thực phẩm, vừa đảm bảo an toàn sức khỏe. Thói quen tiện lợi như ông Yao tưởng là vô hại nhưng có thể đe dọa tính mạng chỉ trong vài giờ.
Những thực phẩm dễ gây ngộ độc khi để qua đêm
| Thực phẩm | Nguy cơ gây ngộ độc | Thời hạn an toàn trong tủ lạnh | Cách hâm lại an toàn |
|---|---|---|---|
| Cơm, các loại ngũ cốc nấu chín | Vi khuẩn Bacillus cereus gây nôn, tiêu chảy | ≤ 24 giờ | Hâm sôi, tránh để nguội lâu |
| Thịt lợn, bò, gà đã nấu chín | Vi khuẩn Salmonella, Listeria | ≤ 24 giờ | Hâm kỹ đến ≥75°C, không hâm nhiều lần |
| Cá, hải sản đã nấu chín | Histamine, vi khuẩn Listeria | ≤ 24 giờ | Hâm kỹ, đảm bảo nóng đều |
| Trứng và món chế biến từ trứng | Vi khuẩn Salmonella | ≤ 24 giờ | Hâm nóng kỹ, không ăn trứng lòng đào |
| Các món sốt, cà ri, súp có sữa hoặc kem | Nhanh hư, vi khuẩn phát triển | ≤ 24 giờ | Đun sôi trước khi ăn |
| Rau xào, rau lá mềm | Nấm mốc, vi khuẩn Listeria | ≤ 24 giờ | Hâm nóng hoặc ăn ngay, không để lâu |
| Đậu phụ và các món từ đậu | Vi khuẩn Bacillus cereus | ≤ 24 giờ | Hâm kỹ, ăn nóng |
| Món chế biến từ mì, bún, phở | Vi khuẩn phát triển trong nước dùng | ≤ 24 giờ | Đun sôi lại nước dùng, hâm mì riêng |
| Salad trộn sẵn, đồ ăn lạnh | Nấm mốc, Listeria, vi khuẩn từ sốt mayonnaise | ≤ 24 giờ | Nên ăn ngay, không để lâu trong tủ lạnh |
| Sữa và các sản phẩm từ sữa | Nhanh hỏng, vi khuẩn | ≤ 24 giờ | Hâm nóng kỹ, tránh để ngoài >2 giờ |
Vienne (Theo Guanghua Daily, Pubmed Central)