Một phòng khám đặc biệt với tên gọi "Ghét đi làm" vừa được Bệnh viện Đông Tây tại tỉnh Hà Bắc, Trung Quốc đưa vào hoạt động từ giữa tháng 5, nhằm điều trị cho những người trưởng thành đang trải qua lo âu, trầm cảm liên quan đến công việc. Dù mới ra mắt, mô hình này đã nhanh chóng tạo nên làn sóng quan tâm trên mạng xã hội, thu hút hơn 100.000 lượt tương tác chỉ trong vài ngày.
Biển hiệu phòng khám "ghét đi học" (giữa) và "ghét đi làm" (dưới cùng) ở tỉnh Hà Bắc, Trung Quốc. Ảnh: The Star
Ý tưởng phòng khám được phát triển từ mô hình điều trị tâm lý "ghét đi học" vốn dành cho trẻ em gặp khó khăn trong học tập và cảm xúc. Theo bác sĩ Yue Limin, Giám đốc Khoa Giấc ngủ và Tâm lý, nhiều phụ huynh từng đưa con đến khám đã đề xuất mở rộng mô hình cho người lớn - những người cũng đang chịu áp lực không kém. "Chúng tôi hy vọng một tên gọi dễ tiếp cận sẽ giúp bệnh nhân cảm thấy thoải mái hơn khi tìm đến sự hỗ trợ chuyên môn", bà nói.
Tại đây, bệnh nhân được phỏng vấn tâm lý, kiểm tra sức khỏe toàn diện để loại trừ các nguyên nhân thực thể như rối loạn tuyến giáp - vốn có thể gây ra các biểu hiện tương tự trầm cảm. Dựa trên kết quả ban đầu, bác sĩ sẽ thiết kế phác đồ điều trị cá nhân hóa, tùy theo mức độ tổn thương tâm lý và nguyên nhân gốc rễ.
Dù còn mới mẻ, phòng khám được đánh giá là một sáng kiến tích cực trong bối cảnh áp lực công việc đang trở thành gánh nặng tinh thần với giới trẻ Trung Quốc. Theo khảo sát năm 2024 của Viện Khoa học Xã hội Trung Quốc, hơn 80% người lao động dưới 35 tuổi cảm thấy căng thẳng thường xuyên do khối lượng công việc và kỳ vọng từ cấp trên. Gần 60% thừa nhận từng trải qua triệu chứng lo âu hoặc trầm cảm liên quan đến môi trường làm việc. Tình trạng này đặc biệt phổ biến ở các đô thị lớn, nơi văn hóa làm việc kéo dài giờ và cạnh tranh khốc liệt vẫn chưa hạ nhiệt.
Trên Weibo, hàng nghìn người bày tỏ sự đồng cảm và gọi đây là một "phòng khám cho thế hệ kiệt sức". Dù hiện tại chỉ tiếp nhận số lượng bệnh nhân hạn chế, mô hình "Ghét đi làm" đang gợi mở một hướng tiếp cận nhân văn hơn với vấn đề sức khỏe tinh thần trong xã hội hiện đại.
Một bình luận được lan truyền mạnh trên mạng viết: "Liệu thăm khám xong có thể khiến bệnh nhân đột nhiên yêu lại công việc?", nhận được hơn 1.000 lượt thích - vừa là câu đùa, vừa là lời thổ lộ ẩn chứa nhiều khắc khoải về ý nghĩa của lao động và đời sống hiện đại.
Phân tích chuyên gia: Khi 'ghét đi làm' không còn là chuyện đùa
Theo bác sĩ Yue Limin, sự xuất hiện của phòng khám với tên gọi tưởng như hài hước này thực chất phản ánh một vấn đề nghiêm trọng: khủng hoảng sức khỏe tinh thần nơi công sở đang âm thầm lan rộng. "Nhiều người trưởng thành nói với chúng tôi rằng họ cảm thấy công việc vô nghĩa, nhưng họ không dám đi khám vì sợ bị cho là yếu đuối hay 'có vấn đề'. Tên gọi phòng khám là cách để gỡ bỏ phần nào rào cản ấy", bà lý giải.
Các chuyên gia tâm lý Trung Quốc nhận định, cảm giác kiệt sức, mất động lực trong công việc không chỉ là biểu hiện đơn thuần của stress mà có thể là dấu hiệu của "hội chứng cháy sạch" (burnout) - một dạng suy sụp tâm lý ngày càng phổ biến trong môi trường làm việc hiện đại. Hội chứng này ảnh hưởng đến khả năng tập trung, giấc ngủ, sức khỏe thể chất và lâu dài có thể dẫn đến trầm cảm nếu không được can thiệp.
Giáo sư Wang Xia, chuyên gia sức khỏe tâm thần tại Đại học Bắc Kinh, nhận xét: "Tại các thành phố lớn như Bắc Kinh, Thượng Hải hay Thâm Quyến, văn hóa tăng ca, cạnh tranh liên tục và nỗi lo mất việc khiến người trẻ không còn phân biệt được ranh giới giữa làm việc và sống. Mô hình phòng khám như ở Hà Bắc là bước đi nhỏ nhưng mang ý nghĩa lớn trong việc đưa sức khỏe tâm thần ra khỏi vùng cấm kỵ".
Cảm giác kiệt sức, mất động lực trong công việc là một dạng suy sụp tâm lý phổ biến trong giới nhân viên văn phòng.
Tiếng nói người trẻ: 'Chúng tôi không lười - chỉ là quá mệt mỏi để tiếp tục giả vờ ổn'
Dưới các bài đăng về phòng khám "Ghét đi làm" trên Weibo, một làn sóng chia sẻ cảm xúc và trải nghiệm cá nhân đã nổ ra. Không ít người thừa nhận từng giả vờ ổn định để giữ công việc, ngay cả khi bên trong họ dần sụp đổ.
Một người dùng viết: "Tôi từng nghĩ mình là người lười, nhưng hóa ra tôi chỉ đang mệt mỏi đến mức mất phương hướng". Bình luận này nhận được hơn 7.000 lượt thích. Một người khác chia sẻ: "Tôi luôn thức dậy với cảm giác nặng nề vì biết mình phải đến văn phòng - nơi mọi thứ đều mang tính đối phó. Tôi không ghét làm việc, tôi chỉ ghét cảm giác mình đang lãng phí cuộc đời cho thứ không mang lại ý nghĩa".
Không ít người trẻ cũng hy vọng mô hình này có thể được nhân rộng đến các thành phố khác, thậm chí là đưa vào doanh nghiệp như một phần trong chính sách phúc lợi tâm lý cho nhân viên. "Nếu có phòng khám như thế ở Thượng Hải, tôi sẽ đăng ký ngay lập tức. Không phải vì tôi muốn trốn tránh công việc, mà vì tôi cần một nơi giúp tôi hiểu mình hơn", một nhân viên văn phòng 27 tuổi bình luận.
Vienne (Theo Yahoo News, The Star, LiveMint)
